Tydzień pod ziemią #2: wstrząsy na Śląsku, wychylenia domów w Marklowicach, linia 400 kV w Jastrzębiu

Tydzień pod ziemią · #2 · 3.11–8.11.2026

Wychylenia domów w Marklowicach, dwanaście słabych wstrząsów od Rydułtów po Libiąż, Bytom, wstrzymana linia 400 kV w Jastrzębiu-Zdroju i kopalnia Bielszowice. Najważniejsze sprawy górnicze minionego tygodnia – sprawdzone u źródła i wyjaśnione z myślą o właścicielach domów.

Czas czytania: ok. 5 min · Fakty ze źródeł urzędowych, katalogu sejsmicznego i mediów, nasze oceny oznaczamy jako „Nasz komentarz”.

W skrócie

  • 3.11Marklowice: zespół przy OUG w Rybniku m.in. o wychyleniach budynków powyżej 20‰ i szkodach do natychmiastowej naprawy
  • 3.11Wstrząs M 2,5 w rejonie Libiąża (godz. 23:05) – najsilniejszy w tygodniu
  • 3–8.11Łącznie 12 wstrząsów M 1,9–2,5: Gliwice i Gierałtowice, Rydułtowy i Radlin, Katowice i Ruda Śląska, Imielin, Libiąż
  • 5.11Bytom: 29. posiedzenie zespołu oceniającego wpływ eksploatacji na powierzchnię
  • 5.11Jastrzębie-Zdrój: projektowanie linii 2×400 kV wstrzymane – na drodze złoża węgla koksującego
  • 7.11Ruda Śląska: Jacek Korski o tym, dlaczego zamknięto kopalnię Bielszowice
Mapa tygodnia 3–8.11.2026 – wstrząsy w rejonie Libiąża, Gliwic i Gierałtowic, Rydułtów, Katowic i Imielina oraz Marklowice, Bytom, Jastrzębie-Zdrój i Ruda Śląska-Bielszowice
Mapa tygodnia. Drogi © OpenStreetMap contributors, wstrząsy: katalog EMSC.
Urząd górniczy · 3.11 · Marklowice

Marklowice: wychylenia domów powyżej 20‰ na posiedzeniu przy urzędzie górniczym

3 listopada w KWK ROW Ruch Marcel w Radlinie spotkał się zespół porozumiewawczy ds. koordynacji eksploatacji górniczej pod terenami gminy Marklowice. Udział wzięli przedstawiciele OUG w Rybniku, gminy Marklowice i Polskiej Grupy Górniczej (KWK ROW).

Według komunikatu WUG omówiono m.in.:

  • wpływ eksploatacji na powierzchnię na podstawie obserwacji geodezyjnych i budowlanych – pomiary drgań gruntu, skutki wstrząsów, przypadki wychyleń budynków powyżej 20‰ oraz deformacje nieciągłe, szczególnie szkody wymagające natychmiastowej naprawy;
  • realizację planu naprawy szkód górniczych z 2025 r. (stan na 30 września 2026 r.);
  • uwzględnienie uwag wójta w planach ruchu Ruchu Marcel i Ruchu Jankowice na lata 2026–2027, zaburzenia stosunków wodnych i dalsze plany wydobycia.
Marklowice na mapie – posiedzenie zespołu przy OUG w Rybniku 3.11.2026
Marklowice. Mapa © OpenStreetMap contributors.

Nasz komentarz

20‰ to 20 mm na każdy metr – na ścianie o wysokości 2,5 m daje to 5 cm odchylenia od pionu. Komunikat nie podaje, ilu budynków to dotyczy, ale sam ten punkt obrad pokazuje, że problem jest realny. Masz wrażenie, że dom „ucieka”? Sprawdź to – patrz porada tygodnia. Historię i prognozy dla gminy opisujemy w artykule Marklowice – historyczne, obecne i prognozowane wpływy eksploatacji górniczej.

Wstrząsy tygodnia · 3–8.11

Dwanaście słabych wstrząsów – od Rydułtów po Libiąż

12wstrząsów w regionie w katalogu EMSC (3–8.11)
M 2,5najsilniejszy – rejon Libiąża
3.11, godz. 23:05
4wstrząsy M 2,0–2,3 między Gliwicami a Gierałtowicami

Godziny podajemy w czasie polskim, rejony – na podstawie współrzędnych epicentrów.

RejonData, godzina i magnituda
Libiąż3.11, 23:05 – M 2,5
6.11, 16:44 – M 1,9
Gliwice / Gierałtowice / Zabrze3.11, 00:00 – M 2,0
4.11, 03:38 – M 2,2
7.11, 08:29 – M 2,3
8.11, 09:44 – M 2,1
Rydułtowy / Radlin4.11, 03:47 – M 2,2
4.11, 20:03 – M 2,0
6.11, 23:37 – M 1,9
Katowice / Ruda Śląska3.11, 04:47 – M 1,9
4.11, 20:35 – M 2,2
Imielin6.11, 03:50 – M 2,1

Magnitudy pochodzą z automatycznego katalogu EMSC (część zgłosił Instytut Geofizyki PAN) i mogą się różnić od wartości podawanych przez GIG i Górnośląską Regionalną Sieć Sejsmologiczną. Katalog nie wskazuje, z którą eksploatacją wiążą się wstrząsy.

Rejon wstrząsu M 2,5 w Libiążu 3.11.2026
Rejon wstrząsów między Gliwicami a Gierałtowicami 3–8.11.2026

Rejony wstrząsów. Dane: EMSC, mapy © OpenStreetMap contributors.

Nasz komentarz

To słabe zdarzenia, ale powtarzają się w tych samych miejscach – zwłaszcza między Gliwicami a Gierałtowicami (cztery w sześć dni) oraz w Rydułtowach i Radlinie, w tym samym powiecie wodzisławskim co Marklowice. Liczy się chronologia: jeśli po którejś z tych dat zauważysz nową rysę, zapisz datę i zrób zdjęcie.

Urząd górniczy · 5.11 · Bytom

Bytom: urząd górniczy ocenił wpływ eksploatacji na powierzchnię

5 listopada w Zakładzie Górniczym „EKO-PLUS” w Bytomiu odbyło się 29. posiedzenie zespołu porozumiewawczego ds. okresowej oceny wpływów eksploatacji górniczej na powierzchnię w granicach Bytomia. Przewodniczył dyrektor OUG w Katowicach Roman Sus; udział wzięli m.in. Urząd Miejski w Bytomiu, KWK „Bobrek”, ZG „EKO-PLUS” i SRK S.A.

Omówiono zakres eksploatacji w II i III kwartale 2026 r., plany na IV kwartał 2026 r. i I kwartał 2027 r., wyniki obserwacji geodezyjnych deformacji terenu, pomiary drgań gruntu, zakres rzeczowo-finansowy usuwania szkód górniczych oraz stan likwidacji infrastruktury KWK „Bobrek”.

Bytom na mapie – ocena wpływów eksploatacji górniczej 5.11.2026
Bytom. Mapa © OpenStreetMap contributors.

Nasz komentarz

W Bytomiu przy jednym stole spotykają się zakłady prowadzące eksploatację i podmioty, które likwidują kopalnie. Likwidacja kopalni nie oznacza, że nie ma kogo pytać o szkody. Kto odpowiada za dawną eksploatację, wyjaśniamy w artykule Szkody górnicze w Bytomiu: kto dziś odpowiada za dziedzictwo dawnej eksploatacji?

Plany · 5.11 · Jastrzębie-Zdrój

Linia 400 kV przez Jastrzębie wstrzymana. Zdecydowały złoża węgla

Jak podał JastrzebieOnline.pl, projektowanie dwutorowej linii 2×400 kV Polskich Sieci Elektroenergetycznych na terenie Jastrzębia-Zdroju zostało wstrzymane. Zastępca prezydenta miasta Grzegorz Dulemba przekazał, że linia nie pojawi się w mieście do 2033 r. Najpierw ma powstać stacja „Podborze” w Jarząbkowicach (gmina Pawłowice) – PSE planują ją uruchomić w 2033 r.

Powodem są złoża węgla koksującego udokumentowane na przełomie 2024 i 2025 r. Mogą one zostać uznane za strategiczne – procedurę prowadzi Ministerstwo Klimatu i Środowiska, a od jego decyzji zależy dalszy przebieg linii. PSE nie rezygnują z inwestycji. Władze miasta wskazywały wcześniej m.in. na ryzyko zablokowania JSW dostępu do nowych złóż.

Jastrzębie-Zdrój na mapie – wstrzymana linia 400 kV i złoża węgla koksującego
Jastrzębie-Zdrój. Mapa © OpenStreetMap contributors.

Nasz komentarz

To decyzja planistyczna, a nie zapowiedź wydobycia. Pokazuje jednak, że pod Jastrzębiem-Zdrojem udokumentowano nowe zasoby. Jeśli kiedyś zapadną decyzje o ich eksploatacji, będą omawiane m.in. na posiedzeniach zespołów przy urzędach górniczych – takich jak w Marklowicach i Bytomiu. Zdjęcia obecnego stanu domu warto mieć już dziś.

Historia i kontekst · 7.11 · Ruda Śląska

Dlaczego zamknięto kopalnię Bielszowice? Głos Jacka Korskiego

Na portalu nettg.pl Jacek Korski, inżynier i menedżer górniczy, były członek zarządu Kompanii Węglowej, polemizuje z tezą, że kopalnie zamykano celowo, mimo zasobów. Pisze, że Bielszowice od lat miały problem z przygotowaniem nowych ścian – z powodu głębokości eksploatacji, związanych z nią zagrożeń i zaszłości po ponad stuletnim wydobyciu. Według autora koniec wydobycia przesunięto o dwa lata względem umowy społecznej, która przewidywała 2023 r.

Ruda Śląska-Bielszowice na mapie – kopalnia Bielszowice
Ruda Śląska – Bielszowice. Mapa © OpenStreetMap contributors.

Nasz komentarz

Tekst nie dotyczy szkód, ale dla mieszkańców Rudy Śląskiej ważne jest pytanie: co ze szkodami po kopalni, która już nie wydobywa? Obowiązek ich naprawienia nie znika razem z kopalnią – wyjaśniamy to w artykule Kto jest odpowiedzialny za szkody górnicze, jeżeli kopalnia została zlikwidowana?

Porada tygodnia

Jak sprawdzić, czy dom się przechyla?

  1. Zwróć uwagę na sygnałyDrzwi same się otwierają, okna trą o ramę, kulka toczy się po posadzce.
  2. Zmierz i sfotografujPrzyłóż do ściany długą poziomicę albo pion (ciężarek na sznurku). Odchylenie w milimetrach na 1 m wysokości to wychylenie w promilach. Zrób zdjęcie pomiaru z miarką.
  3. Powtarzaj w tych samych miejscachZaznacz punkty i sprawdzaj je np. raz w miesiącu, zapisując daty.
  4. Nie prostuj przed dokumentacjąNie wyrównuj posadzek i nie podcinaj drzwi przed udokumentowaniem stanu. Domowy pomiar nie zastąpi geodezyjnego, ale to dobry początek.

Więcej: Co robić, gdy zauważymy pochylenie budynku przez szkody górnicze? · Masz zdjęcia lub wyniki pomiarów? Prześlij je przez formularz albo zadzwoń: 32 321 65 37 – pierwsza ocena jest bezpłatna.

„Tydzień pod ziemią” ma charakter informacyjny i nie jest poradą prawną.

Źródła (5)
  • WUG, „Koordynacja eksploatacji górniczej pod terenami gminy Marklowice” (3.11.2026): gov.pl
  • EMSC, katalog wstrząsów (zapytanie FDSN dla regionu, 3–8.11.2026, dostęp 9.11.2026): seismicportal.eu
  • WUG, „Ocena wpływów eksploatacji górniczej na terenie Bytomia” (5.11.2026): gov.pl
  • JastrzebieOnline.pl, „Linia 400 kV przez Jastrzębie wstrzymana. Zdecydowały złoża węgla” (5.11.2026): jastrzebieonline.pl
  • netTG.pl, „Jak to było z tym węglem koksowym i dlaczego zamknięto kopalnię Bielszowice? Jacek Korski odpowiada na teorie spiskowe” (7.11.2026): nettg.pl
Najnowszy film

Dom przechylony o ponad 5 cm na metr. Kopalnia zaproponowała ugodę dopiero w sądzie

W najnowszym odcinku opowiadamy, dlaczego kopalnia zaproponowała ugodę dopiero po opinii biegłego.