Szkody górnicze to uszkodzenia nieruchomości lub gruntów powstałe wskutek działalności górniczej, za które właściciel może dochodzić odszkodowania, przy czym pierwszym i obowiązkowym etapem jest przedsądowe postępowanie ugodowe. Jeśli jako właściciel domu, mieszkania, budynku gospodarczego lub gruntu na terenie górniczym chcesz ustalić, jak wygląda ta procedura i ile może potrwać, ten tekst pokazuje najważniejsze zasady już na początku.
W Kompensata Sp. z o.o. w Rudzie Śląskiej, Jastrzębiu Zdroju, Bytomiu, Rydułtowach, Imielinie, Bieruniu czy Radlinie wyjaśniamy, jak przebiega dochodzenie odszkodowania za szkody górnicze, ile czasu zajmuje etap ugodowy i co można zrobić, gdy nie dojdzie do porozumienia i konieczne staje się postępowanie sądowe. To wiedza, która pozwala poszkodowanym lepiej przygotować się do dochodzenia rekompensaty i uniknąć błędów już na starcie.
Przedsądowe postępowanie ugodowe a dochodzenie odszkodowania za szkody górnicze
Pierwszym i koniecznym warunkiem dochodzenia roszczeń odszkodowawczych z tytułu szkód górniczych jest obligatoryjne pozasądowe postępowanie ugodowe. Wymaga ono uprzedniego złożenia przez poszkodowanego wniosku o naprawę szkód górniczych do odpowiedniego zakładu górniczego bądź jego następcy prawnego; takie zgłoszenie szkody oraz procedury dochodzenia rekompensaty reguluje prawo geologiczne i górnicze. Co do zasady przedsiębiorca odpowiedzialny ponosi odpowiedzialność za szkody powstałe w wyniku działalności górniczej albo spowodowane ruchem zakładu górniczego, a gdy nie da się jednoznacznie ustalić sprawcy, znaczenie ma podmiot, który w dniu ujawnienia szkody ma prawo prowadzić działalność górniczą na danym terenie. W przypadku braku możliwości ustalenia podmiotu odpowiedzialnego za naprawę szkód, jeżeli istnieje przedsiębiorca odpowiedzialny albo jego następca prawny, to on odpowiada za szkodę, a w braku takiego podmiotu odpowiedzialność przejmuje Skarb Państwa, reprezentowany przez właściwy organ nadzoru górniczego.
Warunek wyczerpania przedsądowego postępowania ugodowego jest spełniony, jeżeli przedsiębiorca odmówił zawarcia ugody lub jeżeli od skierowania przez poszkodowanego roszczenia wobec przedsiębiorcy upłynęło 30 dni, chyba że poszkodowany, zgłaszając żądanie zawarcia ugody, wyznaczy dłuższy termin.
W związku z powyższym, po upływie 30 dni od złożenia przez poszkodowanego wniosku o naprawę szkód górniczych do odpowiedniego podmiotu, w przypadku braku odpowiedzi na wniosek, odpowiedzi niesatysfakcjonującej poszkodowanego, lub odmowy zawarcia ugody, dla poszkodowanego otwiera się droga do dochodzenia swoich praw na drodze postępowania sądowego.
Zgodnie z prawo geologiczne, roszczenia o naprawienia szkody co do zasady przedawniają się po 5 latach od dnia dowiedzenia się o szkodzie oraz o osobie zobowiązanej do jej naprawienia, czyli od momentu dowiedzenia się o szkodzie i o tym, kto za nią ponosi odpowiedzialność. Dla szkód powstałych przed 2012 r. mogą jednak mieć zastosowanie wcześniejsze przepisy przewidujące 3-letni termin przedawnienia liczony od dowiedzenia się o szkodzie.
Należy wskazać, że mogą wystąpić przypadki, w których przedsądowe negocjacje ugodowe ulegną przedłużeniu w związku z wymianą stanowisk stron. To z kolei może mieć wpływ na czas skierowania sprawy na drogę sądową, który może być dłuższy niż po upływie ustawowych 30 dni na zajęcie stanowiska przez dany podmiot od skierowania przez poszkodowanego roszczenia w sprawie odszkodowania za szkody górnicze. Po wyczerpaniu postępowania ugodowego, w razie braku porozumienia albo gdy przedsiębiorca odmówi zawarcia ugody, poszkodowany może wszcząć postępowanie sądowe.
Podsumowanie etapu przedsądowego
Przedsądowe postępowanie ugodowe jest kluczowym, choć nie zawsze szybkim, etapem w dochodzeniu odszkodowania za szkody górnicze, a dla skuteczności roszczeń kluczowe znaczenie ma rzetelna dokumentacja szkody. Właściciel nieruchomości powinien zgromadzić dokumenty potwierdzające tytuł prawny oraz materiały pokazujące uszkodzenia, np. zdjęcia i opisy techniczne. Jego długość zależy od reakcji podmiotu odpowiedzialnego i ewentualnych negocjacji. Choć ustawowy termin wynosi 30 dni, w praktyce proces ten może się wydłużyć. Dopiero po jego bezskutecznym zakończeniu otwiera się możliwość wszczęcia postępowania sądowego, gdzie wysokość odszkodowania często zależy od opinii biegłego lub opinia biegłego sądowego, a znaczenie mają dowody, nie same twierdzenia stron; celem może być przywrócenie stanu poprzedniego albo odszkodowanie pieniężne w formie świadczenia pieniężnego, gdy naprawa do stanu poprzedniego nie jest możliwa lub celowa.
Odszkodowanie za szkody górnicze i zgłoszenia szkody – Skontaktuj się z nami
Kancelaria Kompensata Sp. z o.o. w Rudzie Śląskiej, Jastrzębiu Zdroju, Bytomiu, Rydułtowach, Imielinie, Bieruniu czy Radlinie, specjalizująca się w prawie górniczym, może pomóc w przeprowadzeniu całego procesu uzyskania odszkodowania, w tym w przygotowaniu niezbędnych dokumentów i reprezentowaniu klienta w postępowaniu sądowym, a także w ocenie, czy powstałe szkody górnicze mogą dotyczyć budynków, gruntu lub obiektów budowlanych. Do typowych uszkodzeń należą pęknięcia ścian, popękane ściany, naruszenia ścian nośnych, osiadanie fundamentów, osiadanie budynku, zalane piwnice oraz zniszczenia powstałe w wyniku ruchu zakładu górniczego. Takie inne szkody nie muszą obejmować wyłącznie domów i mogą wynikać przez działalność górniczą, wpływając także na infrastrukturę, grunt oraz spadek wartości nieruchomości. Zdarza się też, że ujawniają się dopiero po latach, nawet gdy kopalnie upadają, ale nadal można podjąć działania, by uzyskać odszkodowanie. Zachęcamy do kontaktu, aby uzyskać profesjonalne wsparcie w walce o swoje prawa; pomoc obejmuje również ocenę potrzeby odpowiedniego zabezpieczenia lub złożenia odpowiedniego zabezpieczenia przy ryzyku dalszych szkód, a także wsparcie w skorzystaniu z pomocy prawnej i dochodzeniu wypłaty odszkodowania.
